ଆଜିର ଏହି ଅତ୍ୟଧିକ ସଂଯୁକ୍ତ ଡିଜିଟାଲ୍ ଯୁଗରେ, ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ୍ ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ଏଡ୍ୟୁକେସନ୍ (CBSE) ଶ୍ରେଣୀ-୧୦ ଫଳାଫଳର ଘୋଷଣା ଆସ୍ତେଆସ୍ତେ ଗୋଟିଏ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଶିକ୍ଷାଗତ ସଫଳତାରୁ ସାମାଜିକ ପ୍ରଦର୍ଶନୀର ରୂପ ନେଇଛି। ପୂର୍ବେ ଯେଉଁଠାରେ ଫଳାଫଳ ଘରୋଇ ପରିସରରେ ସୀମିତ ରହୁଥିଲା, ଆଜି ସେଥିରେ ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆର ଆଲୋକ ପଡ଼ିବା ସହିତ ଏହା ଜନସାମାନ୍ୟଙ୍କ ଆଗରେ ଖୋଲା ମଞ୍ଚରେ ପରିଣତ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନରେ କିଛି ସକାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହା ସହିତ ଯୋଡ଼ିତ ନକାରାତ୍ମକ ପ୍ରବୃତ୍ତିମାନେ ଆମ ସମାଜକୁ ଚିନ୍ତିତ କରୁଛନ୍ତି।
ନିଜର ସଫଳତା ପ୍ରତି ଗର୍ବ କରିବା ମାନବୀୟ ସ୍ୱାଭାବ। ଶିକ୍ଷାରେ ଭଲ ଫଳାଫଳ ଆସିଲେ ତାହାକୁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ଅଂଶୀଦାର କରିବାରେ କୌଣସି ଅପରାଧ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଏହା ନମ୍ରତାକୁ ଛାଡ଼ି ଅହଂକାରର ରୂପ ନେଇଥାଏ, ସେତେବେଳେ ଏହା ଏକ ଅସ୍ୱସ୍ଥ ସାମାଜିକ ପ୍ରବୃତ୍ତିର ସୂଚନା ଦିଏ। ଅନେକ ସମୟରେ ଦେଖାଯାଏ, ମାର୍କସ୍ ପୋଷ୍ଟ କରିବାର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହୁଏ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଆଗରେ ନିଜକୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିବା। ଏହା ଏକ ପ୍ରକାର ସାମାଜିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା, ଯାହାର ମୂଳରେ ରହିଛି ବାହ୍ୟ ସ୍ୱୀକୃତି ପାଇବାର ଆକାଂକ୍ଷା।
ଏହାଠାରୁ ଅଧିକ ଦୁଃଖଦ ହେଉଛି, କିଛି ଲୋକ ନିଜ ଆତ୍ମୀୟ ବା ପରିଚିତଙ୍କର କମ୍ ମାର୍କସ୍ ଥିବା ମାର୍କଶୀଟ୍କୁ ସାମାଜିକ ମାଧ୍ୟମରେ ସେୟାର କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଉପହାସ କରନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରବୃତ୍ତି କେବଳ ଅସଭ୍ୟତା ନୁହେଁ, ଏହା ଗଭୀର ଭାବେ ଅମାନବୀୟ। ଏହା ଏକ ଛାତ୍ରର ଆତ୍ମସମ୍ମାନକୁ ଆଘାତ କରିପାରେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ମନୋବଳକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିଦେଇପାରେ। ମନୋବିଜ୍ଞାନୀମାନେ ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏପରି ସାମାଜିକ ଅପମାନ ଏକ ଛାତ୍ରଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ମନୋସାମାଜିକ ସମସ୍ୟାରେ ପକାଇଦେଇପାରେ, ଯଥା ଅବସାଦ, ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସର ଅଭାବ ଓ ସାମାଜିକ ଭୟ।
ଶିକ୍ଷା ମାନେ କେବଳ ମାର୍କସ୍ ନୁହେଁ, ଏହା ହେଉଛି ଜୀବନର ଏକ ଅବିରତ ଶିକ୍ଷା ପ୍ରକ୍ରିୟା। ଏକ ଛାତ୍ରଙ୍କର ମୂଲ୍ୟ ତାଙ୍କର ମାର୍କସ୍ରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତାଧାରା, ସୃଜନଶୀଳତା, ନୀତିବୋଧ ଓ ସମସ୍ୟା ସମାଧାନ କ୍ଷମତାରେ ନିହିତ। କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟବଶତଃ, ଆମ ସମାଜ ଏବେ ମଧ୍ୟ ମାର୍କସ୍କୁ ସଫଳତାର ପ୍ରମୁଖ ମାପଦଣ୍ଡ ଭାବେ ଦେଖୁଛି। ଏହାର ଫଳରେ ଛାତ୍ରମାନେ ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପରେ ପଡ଼ୁଛନ୍ତି, ଯାହା ତାଙ୍କର ସ୍ୱାଭାବିକ ବିକାଶକୁ ବାଧା ଦେଉଛି।
ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆର ଏହି ଯୁଗରେ, “ଲାଇକ୍” ଓ “କମେଣ୍ଟ” ହେଉଛି ନୂତନ ସମାଜିକ ମୁଦ୍ରା। ଯୁବପିଢ଼ି ଏହି ଡିଜିଟାଲ୍ ସ୍ୱୀକୃତିକୁ ନିଜର ସଫଳତାର ମାପଦଣ୍ଡ ଭାବେ ଧରିନେଉଛନ୍ତି। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ଫଳାଫଳ ପୋଷ୍ଟ କରିବାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କର ଆକର୍ଷଣ ଓ ପ୍ରଶଂସା ଲାଭ କରିବା। ଏହି ପ୍ରବୃତ୍ତି ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଏକ ଭ୍ରାନ୍ତ ଧାରଣାରେ ନେଇଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ସଫଳତାର ମୂଲ୍ୟ ଆତ୍ମସନ୍ତୋଷରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ପ୍ରଶଂସାରେ ନିର୍ଭର କରେ।
ଏହା ସହିତ, ଏହି ପ୍ରବୃତ୍ତି ଗୋପନୀୟତାର ମୂଳ ଅଧିକାରକୁ ମଧ୍ୟ ଲଂଘନ କରୁଛି। ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଛାତ୍ରଙ୍କର ଫଳାଫଳ ତାଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ତଥ୍ୟ, ସେଠାରେ ତାହାକୁ ତାଙ୍କର ଅନୁମତି ବିନା ସାର୍ବଜନୀନ କରିବା ଗୋଟିଏ ଅନୈତିକ କାର୍ଯ୍ୟ। ଆମେ ଡିଜିଟାଲ୍ ନାଗରିକ ଭାବେ ଏହି ଦାୟିତ୍ୱକୁ ବୁଝିବା ଆବଶ୍ୟକ ଯେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ତଥ୍ୟ ସେୟାର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ତାହାର ପରିଣାମ ବିଷୟରେ ଭାବିବା ଦରକାର।
ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଅଭିଭାବକ ଓ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କର ଭୂମିକା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ସେମାନେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଏହା ବୁଝାଇବା ଉଚିତ୍ ଯେ, ଜୀବନର ସଫଳତା କେବଳ ପରୀକ୍ଷାର ମାର୍କସ୍ରେ ନିର୍ଭର କରେନି। ସେମାନେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସହାନୁଭୂତି, ସହଯୋଗ ଓ ନମ୍ରତାର ମୂଲ୍ୟ ଶିଖାଇବା ଆବଶ୍ୟକ। ସଫଳତାକୁ ଉତ୍ସବ ଭାବେ ମନାଯାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ସେଥିରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିବାର କୌଣସି ସ୍ଥାନ ନଥିବା ଉଚିତ୍।
ସମାଜ ଭାବେ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ପରିବେଶ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ହେବ। ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଛାତ୍ର ବିଫଳ ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରାଯିବ ନାହିଁ, ବରଂ ସେମାନଙ୍କୁ ପୁଣିଥରେ ଠିଆ ହେବାର ପ୍ରେରଣା ଦିଆଯିବ। ଆମେ ଏହା ମନେ ରଖିବା ଦରକାର ଯେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଫଳ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପଛରେ ଅନେକ ବିଫଳତାର କାହାଣୀ ରହିଛି।
ଶେଷରେ କହିବାକୁ ହେଲେ, ଡିଜିଟାଲ୍ ମାଧ୍ୟମ ଆମ ପାଇଁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଉପକରଣ। ଏହାକୁ ଆମେ କିପରି ବ୍ୟବହାର କରୁଛୁ, ସେଥିରେ ଆମ ସମାଜର ଚରିତ୍ର ପ୍ରତିଫଳିତ ହୁଏ। ଯଦି ଆମେ ଏହାକୁ ସହାନୁଭୂତି, ସମ୍ମାନ ଓ ପ୍ରେରଣାର ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା, ତେବେ ଏହା ସମାଜର ଉନ୍ନତିରେ ଅବଦାନ ରଖିବ। ନହେଲେ, ଏହା ଅପମାନ ଓ ଅସମ୍ବେଦନଶୀଳତାର ଏକ ମଞ୍ଚରେ ପରିଣତ ହେବ।ସେହିପରି, ଆଜିର ସମୟର ଆହ୍ୱାନ ହେଉଛି ସଫଳତାକୁ ନମ୍ରତାର ସହିତ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଓ ବିଫଳତାକୁ ସହାନୁଭୂତିର ସହିତ ବୁଝିବା। କାରଣ, ଏକ ମାନବର ସତ୍ୟ ମହତ୍ତ୍ୱ ତାଙ୍କର ଅର୍ଜନରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ତାଙ୍କର ମାନବିକତାରେ ନିହିତ।
ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ଶାଶ୍ଵତ ପଣ୍ଡା
ଜୁନାଗଡ, କଳାହାଣ୍ଡି
ମୋ:- +୯୧ ୯୪୩୭୭୦୦୦୨୯
